i) Yeniden Doğuş (1996
– 2008)
12 Eylül darbesinin ardından hem
üretim hem de seyirci sayısı bakımından büyük bir çöküş yaşayan yerli sinemanın
kaderi yönetmenliğini Yavuz Turgul'un yaptığı ve Şener Şen'in başrolü oynadığı
1996 yapımı "Eşkıya" ile değişti. 1996 sonbaharında vizyona giren
film, ilk haftalarda fazla ilgi görmemesine rağmen bir anda patladı. Yaklaşık
yirmi yıldır sinema salonlarından uzak duran yerli izleyici, "Eşkıya
Baran"ın İstanbul sokaklarında yaşadıklarını izlemek için sinemalara akın
etti. Eşkıya'nın 2 milyon 568 bin 339 kişi tarafından izlenmesi "Türk
sinemasının seyirci ile barışması" olarak değerlendirildi.
Genç yönetmen ve
oyuncuların azmi, kimi ustaların 'sırça köşkleri'nden çıkıp tekrar setlere
dönüşü ve izleyicide 'Türk filmi izlemek istiyorum' bilincinin uyanması ile
birlikte Türk Sineması son birkaç yıldır salonlarda Hollywood'a geçit vermiyor.
Vizyontele 1 ve 2, GORA, Kurtlar Vadisi-Irak ile Babam ve Oğlum gibi 3 - 4
milyonu bulan gişe rakamlarına ulaşan filmlerin yanısıra uluslararası arenada
sinema ödüllerini silip süpüren Takva, Duvara Karşı, Uzak ve Karpuz Kabuğundan
Gemiler Yapmak gibi yapıtlarla Türk Sineması, ikinci altın çağına girdi.
Yerli sinemanın yükseliş trendinin
arkasındaki en büyük müttefiki ise kuşkusuz televizyon. Televizyon karşısında
geçirilen süre bakımından ilk sıralarda yer alan Türkiye'de, televizyonun
yarattığı kahramanlar ve eserler sinemada da karşımıza çıkıyor. "Deli
Yürek", "Kurtlar Vadisi" ve "Asmalı Konak" gibi dizi
olarak çekilip sinema filmi de yapılan yapıtların yanı sıra dizilerde rol alan
ve popülerlik kazanan yeni yüzler de sinemada değerlendirilmek isteniyor. Bu
ilişki tam tersi yönde de gerçekleşiyor. İyi bir film çeken yönetmeni, bir
dizide kamera arkasında görebildiğimiz gibi dizilerde meşhur olan oyuncular da
filmlerde rol alıyor.
Dünyada, yerli yapımları izleyen ülkeler
kategorisinde üst sıralara doğru tırmanan Türkiye yüzde 45'le Avrupa’daki en
yüksek yerli film izleme oranına sahip Fransa'yı bile geride bıraktı.
Hedefimiz, yüzde 70 yerli yapım izleme oranına sahip G.Kore gibi, kendi
kaynaklarını yaratan ve bu sağlıklı gelişme ile sürekli büyüyen bir Türk sinema
sektörünün oluşması.
1996
42 Film çevrilmiştir.
Derviş Zaim
ilk filmi “Tabutta Rövaşata” ile, 90’ların ortalarından sonra sayıları hızla
artan evsizlerin, tinerci çocukların yaşamlarını sinemaya aktarmayı
başarmıştır. Toplumdan dışlanan bu kişilerin de duyguları olabileceğini
göstermiş ve marjinal bir hayatın içinde olan bitenin aslında tüm toplumun
sorunu ve sorumluluğu olduğunu düşündürtmüştür.
33. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film : "Tabutta Rövaşata" (Derviş
Zaim)
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "Sen De Gitme" (Tunç
Başaran)
En İyi Yönetmen : Tunç Başaran ("Sen De
Gitme")
En İyi Senaryo : Derviş Zaim ("Tabutta
Rövaşata")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Tevfik Şenol, Yusuf Güven ("Yaban")
En İyi Müzik : Yalçın Tura ("Sen De
Gitme")
En İyi Kadın Oyuncu : Yasemin Alkaya, Hande Ataizi ("Mum
Kokulu Kadınlar")
En İyi Erkek Oyuncu : Ahmet Uğurlu ("Tabutta
Rövaşata")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Meriç Başaran ("Sen De
Gitme")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Cengiz Sezici ("Kış
Çiçeği")
En İyi Kurgu : Mustafa Preşeva ("Tabutta
Rövaşata")
En İyi Laboratuvar : İmaj ("Sen De
Gitme"),Muhsin Ertuğrul Özel Ödülü : "Mum Kokulu Kadınlar" (İrfan Tözüm)
En İyi Kadın Oyuncu : Sermin Karaali ("Işıklar
Sönmesin")
En İyi Erkek Oyuncu : Ruhi Sarı ("Sen De Gitme")
Jüri Üyeleri: Kadri Yurdatap,
Erden Kıral, Şener Akıncılar, Selda Alkor, Sabah attin Çetin, Prof. Dr. Naci
Güçhan, Ali Ulvi Uyanık, Doç. Dr. Oğuz Makal, Nur Sürer.
1997
35 Film çevrilmiştir.
Zeki demirkubuz ikinci
filmi “Masumiyet” ile sinema
sanatının zirvesine oturdu. Altıokların “Ağır
Roman”’ı ciddi gişe hasılatı elde
etti.
34. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film : "Hamam" (Ferzan Özpetek)
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "Masumiyet" (Zeki
Demirkubuz)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : "Usta Beni Öldürsene" (Barış
Pirhasan)
En İyi Yönetmen : Ferzan Özpetek ("Hamam")
En İyi Senaryo : Barış Pirhasan ("Usta Beni
Öldürsene")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Erdal Kahraman
("Kuşatma Altında Aşk",
"Nihavend Mucize")
En İyi Müzik : Pivio-Aldo D. Scaltzi ("Hamam")
En İyi Kadın Oyuncu : Derya Alabora ("Masumiyet")
En İyi Erkek Oyuncu : Tanju Gürsu ("Köpekler
Adası")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Meral Çetinkaya ("Solgun Bir
Sarı Gül")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Haluk Bilginer ("Masumiyet")
En İyi Kurgu : Mevlüt Koçak, ("Nihavend
Mucize", "Kuşatma Altında Aşk")
En İyi Laboratuvar : Şafak, Sinefekt, Fono
En İyi Sanat Yönetmeni : Ani G. Pertan ("Kuşatma Altında
Aşk")
Falez Oteli Özel Ödülü : "Solgun Bir Sarı Gül" (Canan
Evcimen İçöz)
Jüri Özel Mansiyon : "Kasaba" (Nuri Bilge
Ceylan)
Jüri Üyeleri: Memduh Ün,
Yılmaz Atadeniz, Cem Odman, Rekin Teksoy, Abdurrahman Keskiner, Kami Suveren,
Selma Güneri, Prof. Dr. Yavuz Tekelioğlu, Engin Cezzar.
1998
29 Film çevrilmiştir.
Yeşim Ustaoğlu “Güneşe Yolculuk”
filmi ile büyük çıkış yaptı.
35. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi 1. Film : "Yara" (Murat Karlıoğlu)
En İyi 2. Film : "Gemide" (Önder Çakar)
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "Kaçıklık Diploması" (Kadri
Yurdatap)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : "Karışık Pizza" (Faruk
Aksoy)
En İyi Yönetmen : Serdar Akar ("Gemide")
En İyi Senaryo : Turgut Yasalar ("Leoparın
Kuyruğu")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Ertunç Şenkay ("Kaçıklık
Diploması")
En İyi Müzik : Uğur Dikmen ("Eski
Fotoğraflar")
En İyi Kadın Oyuncu : Yelda Kaymakçı Reynaud ("Yara")
En İyi Erkek Oyuncu : Erkan Can ("Gemide")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Sevda Ferdağ ("Ağır Roman")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Mustafa Uğurlu ("Ağır
Roman")
En İyi Kurgu : Nevzat Dişiaçık ("Gemide"),
Bülent Özdemir ("Karışık
Pizza")
En İyi Laboratuvar : Sinefekt ("Karışık Pizza")
En İyi Sanat Yönetmeni : Mustafa Ziya Ülkenciler ("Ağır
Roman")
TRT Özel Ödülü : "Eski Fotoğraflar" (Ahmet
Uğurlu-Necef Uğurlu)
Jüri Üyeleri: Hülya Koçyiğit,
Engin Ayça, Menderes Samancılar, Enver Özer, Cengiz Ergun, Paşa Gündoğdu, Saim
Yavuz, Doç. Yalçın Tura, Bülent Oran, Doç. Dr. Alev İdrisoğlu, Necmettin Varlı.
1999
30 Film çevrilmiştir.
Seyirci sayısını
gösteren tabloya bakınca (Tablo 3) 1999 yılında yabancı film seyirci sayısında
inanılmaz bir artışın olduğu hemen göze çarpiyor. Bir önceki yıl 1998’de 13
milyonlarda olan yabacı film seyircisi sayısı 1999 yılında 49 milyona fırlıyor.
Peki bu ani çikisin sebepleri neler? Neredeyse 3 kata yakın artış nasıl
sağlandı? Bilinçli bir çalismanın sonucu mu yoksa üst sadece bir rastlantı mı?
36. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film : "Salkım Hanımın Taneleri" (Şükrü
Avşar)
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "Mayıs Sıkıntısı" (Nuri
Bilge Ceylan)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : "Üçüncü Sayfa" (Zeki
Demirkubuz)
En İyi Yönetmen : Nuri Bilge Ceylan ("Mayıs
Sıkıntısı")
En İyi Senaryo : Zeki Demirkubuz ("Üçüncü
Sayfa")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Ali Utku ("Üçüncü Sayfa")
En İyi Müzik : Tamer Çıray ("Salkım Hanımın
Taneleri")
En İyi Kadın Oyuncu : Başak Köklükaya ("Üçüncü
Sayfa")
En İyi Erkek Oyuncu : Uğur Polat ("Salkım Hanımın
Taneleri")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Serra Yılmaz ("Harem
Suare"),Inge Keller ("Lola
Ve Bilidikid")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Ercan Yazgan ("Duruşma")
En İyi Kurgu : Mevlüt Koçak ("Salkım Hanımın
Taneleri")
En İyi Laboratuvar : Fono Film ("Mayıs
Sıkıntısı")
En İyi Sanat Yönetmeni : Mustafa Ziya Ülkenciler ("Salkım
Hanımın Taneleri")
Jüri Üyeleri: Şener Akıncılar,
Cahit Berkay, Atilla Dorsay, Kutay Köktürk, Çolpan İlhan, Ünsal Oskay, Işıl
Özgentürk, Necip Sarıcıoğlu, Ahmet Soner, Mine Vargı.
2000
96 Film çevrilmiştir.
37. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film : "Güle Güle " (Zeki Ökten)
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "Melekler Evi" (Ömer Kavur)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : "Filler Ve Çimen" (Derviş
Zaim )
En İyi Yönetmen : Derviş Zaim ("Filler Ve
Çimen")
En İyi Senaryo : Fatih Altınöz ("Güle Güle")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Ali Utku ("Melekler Evi")
En İyi Müzik : Cahit Berkay ("Melekler
Evi")
En İyi Kadın Oyuncu : Sanem Çelik ("Filler Ve
Çimen")
En İyi Erkek Oyuncu : Talat Bulut ("Melekler
Evi")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Nilüfer Aydan ("Renkli
Türkçe")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Şükran Güngör - Eşref Kolçak ("Güle
Güle")
En İyi Kurgu : Mustafa Preşeva ("Filler Ve
Çimen")
En İyi Laboratuvar : Ödül Verilmedi
En İyi Sanat Yönetmeni : Mustafa Ziya Ülkenciler ("Filler
Ve Çimen")
Jüri Özel Ödülü : Kutay Özcan ("Eylül
Fırtınası")
Türvak Halk Jürisi Özel Ödülü : "Güle Güle" (Zeki Ökten)
Jüri Üyeleri: Orhan Günşiray,
Prof.Dr. Yüksel Bingöl, Sabah attin Çetin, Celal Çimen, Doç. Dr. Ünlen
Demiralp, Abdurrahman Keskiner, Tanju Gürsu, Nur Sürer, Yalçın Tura, Uğur
Vardan, Artun Yeres.
2001
33 Film çevrilmiştir.
38. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film : "Büyük Adam Küçük Aşk"
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "O Da Beni Seviyor" (Barış
Pirhasan)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : "Yazgı" (Zeki Demirkubuz)
En İyi Yönetmen : Zeki Demirkubuz ("Yazgı")
En İyi Senaryo : Handan İpekçi ("Büyük Adam Küçük
Aşk")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Ertunç Şenkay ("Şarkıcı")
En İyi Müzik : Kardeş Türküler ("Vizontele")
En İyi Kadın Oyuncu : Demet Akbağ ("Vizontele") Yeşim Salkım ("Şarkıcı")
En İyi Erkek Oyuncu : Altan Erkekli ("Vizontele")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Füsun Demirel ("Büyük Adam Küçük
Aşk")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : İsmail Hakkı Şen ("Büyük Adam
Küçük Aşk")
En İyi Kurgu : Adnan Elial ("O Da Beni
Seviyor")
En İyi Laboratuvar : Fono Film ("Şarkıcı")
En İyi Sanat Yönetmeni : Bahar Evgin ("Yazgı")
Jüri Özel Ödülleri : Dilan Erçetin ("Büyük Adam Küçük
Aşk"), Ece Ekşi ("O
Da Beni Seviyor"), Serdar Orçin ("Yazgı")
Jüri Üyeleri: Tunca Arslan ,
Füruzan, Şerif Gören, İzzet Günay, Biket İlhan, Melih Kibar, Erkut Onart, Prof.
Dr. Ünsal Oskay, Enver Özer, Menderes Samancılar, Ahmet Selim Servidal.
2002
38 Film çevrilmiştir.
Türkiye'de 2002 yılında sinema
seyircisi önceki yıla göre yaklaşik 5 milyon azaldı. 2001 de en çok izlenen
yerli film “Son” Yani toplam 23 milyon bilet satılmış. Bir önceki yıl ise bu rakam 28
milyon imiş. Ekonomik kriz ve korsan cd satışı etkili olmuş bu düşüşte.
Son beş
yılda toplam seyirci sayısı
2002....23.557.093
2001....28.159.790
2000....25.257.326
1999....23.901.525
1998....21.005.225
39. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film : "Uzak"
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "Sır Çocukları" (Aydın
Sayman, Ümit Cin Güven)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : "Gönlümdeki Köşk Olmasa" (Elisabeth
Rygard)
En İyi Yönetmen : Nuri Bilge Ceylan ("Uzak")
En İyi Senaryo : Nuri Bilge Ceylan ("Uzak")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Tevfik Şenol ("Sarı
Günler") : Erdal Kahraman ("Deli
Yürek")
En İyi Müzik : Mazlum Çimen ("Gönlümdeki Köşk
Olmasa")
En İyi Kadın Oyuncu : Meral Oğuz ("Martılar
Açken")
En İyi Erkek Oyuncu : Fırat Tanış ("Sır
Çocukları")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Sema Atalay ("Yeşil Işık")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Oktay Kaynarca ("Deli
Yürek") : Mehmet Emin Toprak ("Uzak")
En İyi Kurgu : Kemalettin Osmanlı ("Deli
Yürek")
En İyi Laboratuvar : Fono Film ("Yeşil Işık",
"Uzak")
En İyi Sanat Yönetmeni : Selda Ülkenciler ("Sır
Çocukları", "Sarı Günler")
Jüri Özel Ödülü : "Sır Çocukları"
Jüri Özendirme Ödülü : "Deli Yürek" (Ses Ve
Görüntü Efekti) : Bora Akkaş ("Gönlümdeki
Köşk Olmasa" )
Jüri Üyeleri: Şerafettin Gür (SESAM), Reis Çelik
(FİYAP), Hüseyin Kuzu (Sine-Sen),
Füsun Demirel (ÇASOD), Ekrem Bora
(SODER), Murat Özer (SİYAD),
Prof. Dr. Sezer Ünlü (Anadolu Üniversitesi
İletişim Fakültesi), Suavi (Mesam),
Mehmet Dinler (Film-Yön), Erdoğan
Tokatlı ((Film-Yön) Ve Veronica Divendal (Kulsan Vakfı)
2003
Derviş Zaim’in “Çamur” filmi (60. Venedik Film
Festivalinde ‘Akıntıya Karşı’bölümünde yarışan film, UNESCO’nun yarışma dışı
verilen ‘Sinemanın Geleceği’ özel ödülünü aldı.)
32 Film çevrilmiştir.
40. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film : "Karşılaşma" Ömer Kavur
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : "Abdülhamit Düşerken" Ziya
Öztan
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : "Bekleme Odası" Zeki
Demirkubuz
En İyi Yönetmen : Ömer Kavur "Karşılaşma"
En İyi Senaryo : Ömer Kavur-Macit Koper "Karşılaşma"
En İyi Kadın Oyuncu : Meltem Cumbul "Abdülhamit
Düşerken"
En İyi Erkek Oyuncu : Tarık Akan "Gülüm"
En İyi Görüntü Yönetmeni : Ali Utku "Karşılaşma"
En İyi Sanat Yönetmeni : Mustafa Ziya Ülkenciler "Abdülhamit
Düşerken"
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Nurhayat Kavrak "Bekleme
Odası"
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Aytaç Arman "Gönderilmemiş
Mektuplar", Çetin Öner "Abdülhamit
Düşerken"
En İyi Müzik : Timur Selçuk "Abdülhamit
Düşerken"
En İyi Kurgu : Hasan Bektaş "Abdülhamit
Düşerken", Mevlüt Koçak "Karşılaşma"
En İyi Laboratuar : Sinefekt Stüdyoları
40. Yıl Özel Ödülü : Mehmet Günsür "O Şimdi
Asker"Deki Rolüyle
Umut Veren Genç Oyuncu : İsmail Hacıoğlu "Karşılaşma"Daki
Rolüyle
Halk Jürisi Ödülü : "Karşılaşma" Ömer Kavur
Halk Jürisi Özel Ödülü : "Metropol Kabusu" Ümit Cin
Güven
Jüri Üyeleri: Fatma Pehlivan, Sevda Sevil Aktolga,
Murat Hasarı, Mehmet Açar, Safa Önal, Erden Kıral, Şevki Tosunoğlu, Nida
Karabol, Prof. Dr. Özden Cankaya, Süleyman Turan, Engin İnal
2004
55 Film çevrilmiştir.
Türkiye'de 204 filme 30
milyona yakın bilet satıldı ve toplam gişe hasılatı 127 milyon doları geçti. 16
Türk filmi, toplam bilet satışının yüzde 38.75'ini gerçekleştirdi ve Türkiye,
Fransa ile birlikte Avrupa'da en çok yerel film izleyen ülke oldu.
41. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN
METRAJ FİLM YARIŞMASI
En İyi Film Ödülü : " Yazı Tura"
Halk Jürisi En İyi Film Ödülü :
" Hayal Kurma Oyunları"
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü :
" Meleğin Düşüşü"
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : " Mustafa Hakkında Her Şey"
En İyi Yönetmen Ödülü : Uğur Yücel ("Yazı Tura")
En İyi Erkek Oyuncu Ödülü : Olgun Şimşek ("Yazı Tura")
En İyi Kadın Oyuncu Ödülü : Tülin Özen ("Meleğin
Düşüşü")
En İyi Senaryo Ödülü : Uğur Yücel ("Yazı Tura")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Eyüp Boz ("Meleğin Düşüşü")
En İyi Sanat Yönetmeni : Esat Tekand ("Meleğin
Düşüşü")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Bahri Beyat ("Yazı Tura")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Eli Mango ("Yazı Tura")
En İyi Müzik Ödülü : Erkan Oğur ("Yazı Tura")
En İyi Film Şarkısı Ödülü : Mor Ve Ötesi ("Mustafa Hakkında
Her Şey")
En İyi Kurgu Ödülü : Uğur Yücel- Vardis Oskardottir ("Yazı
Tura")
En İyi Laboratuvar Ödülü : Sinefekt ("Meleğin Düşüşü")
En İyi Makyaj Ve Saç Ödülü : Sevinç Uçar ("Yazı Tura")
En İyi Kostüm Tasarımı Ödülü : Özlem Atlı, Gülay Doğan ("Yazı
Tura")
En İyi Miksaj Ödülü : Burak Topalakçı ("Yazı
Tura")
En İyi Ses Tasarımı Ödülü : İsmail Karadaş ("Meleğin
Düşüşü") Jüri Üyeleri: SİNEMA
YAZARLARI: Alin Taşçıyan, Aslı Selçuk, Cem
Altınsaray, Coşkun Çokyiğit, YAPIMCILAR:
Cengiz Ergun, Necip Sarıcı, Kemal Seden,
Özdemir Öğüt, Aziz Sarıkaya, Yılmaz Atadeniz, SİNEMA İŞLETİCİLERİ: Üstün Karabol, Adalet Dinamit, Temel Kerimoğlu, Mehmet Altıoklar,
FİLM DAĞITIMCILARI: Rezzan Soyarslan, İrfan Demirkol, Metin Anter, Şükrü Avşar, AKADEMİSYENLER: Prof.
Dr.Oğuz Adanır, Dr. Tekin Özertem, Uğur Kutay, SİNEMA EMEKÇİLERİ: Yaşar Ünlü, Mevlüt Ekinci, YÖNETMENLER: Osman Sınav, Ziya
Öztan, İsmail Güneş, Bülent Pelit, Yücel Çakmaklı, Ahmet Güleryüz, SENARİSTLER: Safa
Önal, Neşe Cehiz, Hakan Haksun, Tuncer Necmioğlu, Barış Pirhasan, OYUNCULAR: İzzet
Günay, Engin Cezzar, Fikret Hakan, Yılmaz Köksal, Aykut Oray, Çolpan İlhan,
Güler Ökten, Işık Yenersu, Meltem Savcı, GÖRÜNTÜ YÖNETMENİ ve LABORATUVAR :
Mehmet Gün, Mustafa Kuşcu, Paşa Gündoğdu, İbrahim Sabuncu, SANAT YÖNETMENİ ve KOSTÜM TASARIMI : Osman Kapusuz, Naz Erayda, Gürel Yontan, SES TASARIMI ve MİKSAJ : Ender Akay, Cem Gönenç, Makyaj Ve Saç: Mira Civelek, Derya
Ergün , Oya Tolga, Sevtap Abalı, KURGU: Mevlüt Koçak, Mustafa
Preşeva, Sedat Karadeniz, FİLM
MÜZİĞİ BESTECİSİ : Murat Hasarı, Selim
Atakan, Nezih Ünen, MÜZİK
SEKTÖRÜ TEMSİLCİLERİ: Ali Rıza Türker, Ali Rıza
Binboğa, Suavi Saygan, Turhan Taşan
2005
39 Film çevrilmiştir.
2005 yılında vizyona giren 221
filmin toplam seyirci sayısı 27.250.989. Bu filmlerden yalnızca 27'si yerli
yapım. Ancak 11.441.856 kişi tarafından izlendi. 194 yabancı filmin seyirci sayısı
ise 15.809.133. Bir diğer değişle toplam film sayısının yüzde 12.2'sine tekabül
eden yerli filmlerin toplam seyirci içindeki izlenme oranı yüzde 42.
2005 Türk Sineması adına maceralı bir yıl oldu. Eski ustalar sinemaya
geri dönerken, yıldızı çoktan parlamış genç yönetmenlerin yeni filmleri
gişelerde etkili oldu.
Bu yılın şaşırtmayan
ustalarından biri de Yavuz Turgul
oldu. 10 yıl sonra kamera arkasına geçmiş olmasına rağmen paslanmadığını
gösteren Turgul, Gönül
Yarası’nda yine deşilmedik yaramızı bırakmadı, göz
pınarlarımızı kuruttu, sinemasına hayran bıraktı
Yeşim Ustaoğlu, Bulutları
Beklerken ile çıktı karşımıza. Film, tıpkı Güneşe Yolculuk
gibi hassas bir konuyu ele alıyordu. Ancak hassas olduğu kadar zayıf kaldı, iyi
eleştiriler de alamadı
Bu yılın en büyük
sürprizlerinden birini yaparak, ciddi de bir gişe başarısı elde eden hisli film
Babam ve
Oğlum da yine sezonun yüz aklarından biriydi. Çağan Irmak’ın ilk iki vasat sinema
deneyiminden sonra, böyle kişisel bir filmle, izleyiciye attığı çalım ve
sonrasında attığı gol, salonlardaki gözyaşlarıyla sonuçlanmış, alkış almıştı
42. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN METRAJ
FİLM YARIŞMASI
En İyi Film Ödülü : " Türev" ("Ulaş
İnaç")
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : " İki Genç Kız" ("Kutluğ
Ataman")
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : " Korkuyorum Anne" ("Reha
Erdem")
En İyi Yönetmen Ödülü : Kutluğ Ataman ("İki Genç
Kız")
En İyi Erkek Oyuncu Ödülü : Şener Şen ("Gönül Yarası")
En İyi Kadın Oyuncu Ödülü : Beste Bereket ("Türev"), Vildan Atasever ("İki Genç
Kız")
En İyi Senaryo Ödülü : Nilüfer Güngörmüş, Reha Erdem ("Korkuyorum
Anne")
En İyi Görüntü Yönetmeni : Emre Erkmen ("İki Genç
Kız")
En İyi Sanat Yönetmeni : Mehtap Ün Kanıbelli ("Korkuyorum
Anne")
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Timuçin Esen ("Gönül
Yarası")
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Fadik Atasoy ("O Şimdi
Mahkum")
En İyi Müzik Ödülü : Tamer Çıray ("Gönül
Yarası")
En İyi Kurgu Ödülü : Nathalie Le Guay ("Korkuyorum
Anne")
En İyi Laboratuvar Ödülü : Fono Film ("O Şimdi
Mahkum")
En İyi Makyaj Ve Saç Ödülü : Fatka Kardeş Şengül, Ümit Talip Bulut ("O
Şimdi Mahkum")
En İyi Özel Efekt Ödülü : Murat Şengül, Ömer Boduroğlu ("O
Şimdi Mahkum")
En İyi Kostüm Tasarımı Ödülü : Ayşe Pirinççioğlu ("Korkuyorum
Anne")
En İyi Ses Tasarımı Ve Miksaj Ödülü : Erol Adilce ("İki Genç
Kız")
Jüri üyeleri: Ferzan Özpetek 'in başkanlığında
değerlendirme yapan jüri üyeleri ise şu isimlerden oluştu: Nuri Bilge Ceylan (yönetmen), Hülya Koçyiğit (oyuncu) ve Aytaç Arman (oyuncu), Kenan Işık (dramaturg, oyuncu), Feride Çiçekoğlu (senarist), Yılmaz Erdoğan (yönetmen, oyuncu), Zuhal Olcay (oyuncu), Tuna Erdem (sinema yazarı).
2006
66 Film çevrilmiştir.
2006 yılının ilk 11 ayında ise
toplam izleyici sayısı 27.891.668. Vizyona giren 212 filmden 27'si yerli yapım.
Yerli filmleri 12.648.392 kişi izledi. Yani sinemaya giden seyircilerin yüzde
45'inden fazlası yerli filmi tercih etti. Oysa toplam film içinde yerli
filmlerin oranı yüzde 12.7.
Bir
zamanlar ismi ekonomik sıkıntıyla birlikte anılan Türk Sineması, gişe
rekortmeni filmlerle bu sene en bereketli yılını yaşıyor. Geçen yılın
sonlarından itibaren sırasıyla gösterime giren “Organize İşler”, “Babam ve Oğlum” ile “Kurtlar Vadisi-Irak”, seyirci
rekoru kırarak; gişe hasılatı tablosunu altüst etti. 'Kurtlar Vadisi-Irak', 8. haftasında 4 milyon 201 bin
875 seyirciyle rekora koşmayı sürdürüyor. Genç yönetmen Çağan Irmak'ın ödüllü
filmi, “Babam ve Oğlum” da; 18.
haftasında 3 milyon 627 bin 291 kişiyi sinema salonlarına çekti. Yılmaz
Erdoğan'ın yazıp yönettiği, rekortmen filmlerden “Organize İşler” ise 13.
haftasında ve 2 milyon 558 bin 69 seyirci topladı
43. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN METRAJ
FİLM YARIŞMASI
En İyi Film Ödülü : Kader (Zeki Demirkubuz)
Dr. Avni Tolunay Jüri Özel Ödülü : Takva (Özer Kızıltan)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : Ufuk Bayraktar (Kader) (Dijitürk Genç
Yetenek Ödülü)
En İyi Yönetmen Ödülü : Nuri Bilge Ceylan (İklimler)
En İyi Erkek Oyuncu Ödülü : Erkan Can (Takva)
En İyi Kadın Oyuncu Ödülü : Sibel Kekilli (Eve Dönüş)
En İyi Senaryo Ödülü : Önder Çakar (Takva)
En İyi Görüntü Yönetmeni : Soykut Turan (Takva)
En İyi Sanat Yönetmeni : Erol Taşdan (Takva)
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Civan Canova (Eve Dönüş)
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Nazan Kesal (İklimler)
En İyi Müzik Ödülü : Gökçe Akçelik (Takva)
En İyi Kurgu Ödülü : Ayhan Ergüzel (İklimler)
En İyi Laboratuvar Ödülü : Sinefekt (Takva ve İklimler)
En İyi Makyaj Ve Saç Ödülü : Nimet İnkaya (Takva)
En İyi Özel Efekt Ödülü : Uğur Erbaş (Cenneti Beklerken)
En İyi Kostüm Tasarımı Ödülü : Ayten Şenyurt (Takva)
En İyi Ses Tasarımı Ve Miksaj Ödülü
: İsmail Karadaş (İklimler)
Onur Ödülleri : Helen Mirren (Oyuncu), Taylor Hackford (Yönetmen), Norman Jewison (Yönetmen)
Jüri üyeleri: Şerif Gören 'in başkanlığında değerlendirme
yapan jüri üyeleri ise şu isimlerden oluştu: Demet Akbağ (Oyuncu), Reha Erdem (Yönetmen), Paul Grandsard (Yönetmen, Yapımcı), Ara Güler (Fotoğrafçı), Fatih Özgüven (Yazar, Çevirmen,
Sinemacı), Giovanni Scognamillo (Sinema
Yazarı), Mine Vargı (Yapımcı),
Serra Yılmaz (Oyuncu).
2007
34 Film
çevrilmiştir.
“Yaşamın Kıyısında”, “Takva” ve
“Yumurta” filmleri uluslararası yarışmalardan ödüllerle dönerken, yılın en çok
izlenen filmi unvanını 1 milyon 503 bin 14 seyirciyle “Beyaz Melek” elde etti.
2007, sinema seyircisi açısından pek
parlak geçmedi. Film sayısı arttı ama seyirci sayısı 2006 yılının altında
kaldı. 40 yerli filmden 23'ü 100 bin seyirciyi bile geçemedi.
Türk
sineması açısından geçen yıl, üretilen film sayısının seyirciyle buluşması
anlamında
oldukça bereketli geçti. 1990 yılından beri en çok yerli
film 2007'de seyirciyle buluştu. Geçen
yıl ana yapımcıları yabancı olan Fatih Akın'ın ''Yaşamın
Kıyısında - Auf Der Anderen Seite'' ile
Berkun Oya'nın "İyi Seneler Londra" filmleri hariç
40 yerli yapımı film, sinemalarda görücüye
çıktı. 2006'da, 34 filmle ulaşılan 17 milyon 800 bin 496
kişilik yerli biletli seyirci sayısı, 2007'de 40 filmle, 11 milyon 875 bin 820
kişide kaldı.
En az izlenen yerli film ise Selma
Köksal'ın. Tiyatronun kıdemli isimlerinden Erol Keskin'i oynattığı ve sadece
384 kişi tarafından izlenen ''Fikret
Bey'' oldu.
Yerli
filmler arasında en fazla vizyonda kalan film, 245 haftayla Abdullah Oğuz'un
''Mutluluk''u oldu
Toplamda
seyircinin yüzde 38'i yerli, yüzde 62'si yabancı film izledi.
2007 yılı, Türk sineması açısından oldukça başarılı bir yıl oldu.
Özellikle de yıl boyunca adından sıkça sözettiren üç Türk filmi katıldıkları festivallerde
ödülleri topladı!
YaşamınKıyısında
Ünlü yönetmen Fatih Akın`ın senaryosunu da yazdığı `Yaşamın Kıyısında`, 60.
Cannes Film Festivali`nde `En İyi Senaryo` ödülünü kazandı.
Fatih Akın ekim ayında da, Avrupa Parlamentosu`nun bu yıl ilk kez verdiği
sinema ödülü `Le Prix Lux`u kucakladı.
Ünlü yönetmen, aralık ayında ise `Yaşamın Kıyısında` ile `En İyi Senaryo`
dalında `Avrupa Film Ödülü` aldı.
Öte yandan film, eylül ayında Almanya adına Oscar`a aday gösterildi. Filmin,
`En İyi Yabancı Film` kategorisi için seçildiği bildirildi.
Takva
Özer Kızıltan`ın yönettiği `Takva`, Berlin Film Festivali`nde `Uluslararası
Film Eleştirmenleri Birliği-FIPRESCI` ödülünü kazandı.
Film, 13. Saraybosna Film Festivali`nden de `En İyi Film` ödülüyle döndü.
Filmin başrol oyuncusu Erkan Can, Asya Pasifik Sinema Ödülleri kapsamında `En
İyi Erkek Oyuncu` ödülünü aldı.
`Takva`, Avrupa Film Ödülleri`nde, gelecek vaat eden yönetmenlere verilen
`European Discovery`e aday gösterildi
`Takva`, bu yılki Oscar Ödülleri`nde Türkiye`yi `En İyi Yabancı Film` dalında
temsil etmeye hazırlanıyor.
Yumurta
Film, 44. Altın Portakal Film Festivali`nde 6 dalda ödül kazandı.
14. Valdivia Uluslararası Film Festivali`ne katılan yönetmen Semih Kaplanoğlu
`En İyi Yönetmen`, Saadet Işıl Aksoy da `En İyi Kadın Oyuncu` ödülünü kazandı.
13. Uluslararası Saraybosna Film Festivali`nde oyuncu Saadet Işıl Aksoy, `En
İyi Kadın Oyuncu` ödülünü aldı.
`Yumurta`, son olarak Sevilla Film Festivali`nde `Eurimages Ödülü`ne layık
görüldü.
44. ALTIN PORTAKAL ULUSAL UZUN METRAJ
FİLM YARIŞMASI
En İyi Film Ödülü : Yumurta (Semih Kaplanoğlu)
Dr. Avni Tolunay Yurtiçi Kargo Jüri Özel Ödülü : Yaşamın Kıyısında (Fatih Akın)
Behlül Dal Jüri Özel Ödülü : Saadet
Işıl Aksoy (Yumurta)
(Dijitürk Genç Yetenek Ödülü)
En İyi Yönetmen Ödülü : Fatih Akın
(Yaşamın Kıyısında)
En İyi Erkek Oyuncu Ödülü : Murat
Han (Mutluluk)
En İyi Kadın Oyuncu Ödülü : Özgü
Namal (Mutluluk)
En İyi Senaryo Ödülü : Semih
Kaplanoğlu, Orçun Köksal (Yumurta)
En İyi Görüntü Yönetmeni : Özgür
Eken (Yumurta)
En İyi Sanat Yönetmeni : Naz
Erayda (Yumurta)
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu : Tuncel
Kurtiz (Yaşamın Kıyısında)
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu : Nursel
Köse (Yaşamın Kıyısında)
En İyi Müzik Ödülü : Zülfü
Livaneli (Mutluluk)
En İyi Kurgu Ödülü : Andrew Bird (Yaşamın
Kıyısında)
En İyi Laboratuvar Ödülü : Şafak
Stüdyo (Sis ve Gece)
En İyi Makyaj Ve Saç Ödülü : İbrahim
Karakız, Fatma Kardeş (Mutluluk)
En İyi Özel Efekt Ödülü : Ödül
Verilmedi
En İyi Kostüm Tasarımı Ödülü : Naz
Erayda (Yumurta)
En İyi Ses Tasarımı Ve Miksaj Ödülü : Orçun Kozluca (Mutluluk)
Onur Ödülleri : Shekhar Kapur (Yönetmen) , Francis Ford Coppola (Yönetmen) , Hanna Schygulla (Oyuncu)
Jüri üyeleri: Genco Erkal’ın başkanlığında değerlendirme yapan
jüri üyeleri ise şu isimlerden oluştu: Cem
Yılmaz (Oyuncu), Emrah
Yücel (Grafik, Tasarım Sanatçısı), Hale Soygazi (Oyuncu), Mahinur Ergun (Yönetmen, Senarist,
Yapımcı), Mehmet Açar (Sinema
Yazarı), Nida Karabol Akdeniz (Yapımcı),
Uğur İçbak (Görüntü
Yönetmeni), Zeki Demirkubuz (Yönetmen).